(Trasa: od Genewy do Tesynu).
G e n e w a:
– Józef HAUKE-BOSSAK, wespół dowodzący w powstaniu styczniowym: mieszkał na Carouge (Genewa) od 1867 do 1870, Zginął w bitwie pod Dijon (Francja) walcząc jako generał, w obronie Francji przeciwko armii pruskiej. Zwłoki sprowadzono do Genewy i tu pochowano na cmentarzu na Carouge. Pomnik grobowy.
– Tadeusz KOŚCIUSZKO, generał, naczelnik powstania 1794 r.: przebywał przejściowo w poł. 1817 r. (prawdopodobnie) Rue de l”Evèché.
– Zygmunt KRASINSKI, poeta: pobyt w 1829 r. rue du Rhône 2 (dawny budynek został zburzony, tablica pamiątkowa usunięta).
– Józef KRASZEWSKI, pisarz: zmarł w 1887 w Hotelu de la Paix, Quai du Mont-Blanc 11 (brak tablicy).
– Adam MICKIEWICZ, poeta: pobyt w 1833 r., dawny Hotel des Ecus, Rue du Rhône / Petite-Fusterie (budynek zburzony).
– Ignacy MOŚCICKI, prezydent II. Rzeczpospolitej Polskiej: pobyt w 1941 r., Rond-Point de Plainpalais.
– Antoni Norbert PATEK, przedsiębiorca-zegarmistrz: współzałożyciel firmy Patek Philippe w Genewie: lata 1839-1877, rue du Rhône 41, quai Général Guisan 22.
– Ignacy Jan PADEREWSKI, pianista i mąż stanu: był przedstawicielem R.P. przy Lidze Narodów w 1920/1921, w Pałacu Narodów jego popiersie z tablicą pamiątkową.
– Józef PIŁSUDSKI, Marszalek II. Rzeczpospolitej Polskiej, pobyt w 1927 r., Hotel des Bergues, Quai des Bergues.
– Artur RUBINSTEIN, pianista: mieszkał w latach 80-tych i zmarł w 1987 r., avenue Krieg 6, tablica pamiątkowa przy wejściu.
– Maria SKŁODOWSKA-CURIE, naukowiec: w latach 1922-1933 delegat na posiedzenia Komisji Współpracy Intelektualnej przy Lidze Narodów w Genewie.
Juliusz SŁOWACKI, poeta: pobyt od 1833 do 1836, rue Monthoux 34, tablica pamiątkowa na fasadzie nowego budynku (dawny został zburzony).
M o r g e s :
– Ignacy Jan PADEREWSKI, pomnik, salon audio-wizualny z wystawą na Zamku, tablica pamiątkowa na fasadzie budynku „Casino”, Place du Casino, aleja jego imienia.
T o l o c h e n a z / Riond – Bosson :
– Dawna posiadłość PADEREWSKIEGO (obecnie zabudowana), „Pavillon Paderewski” (dawny gołębnik), 3 dawne zabudowania mieszkalne (ogrodnika, administratora i szofera za czasów Paderewskiego).
L o z a n n a:
– Adam MICKIEWICZ, poeta: mieszkał w latach 1839-1840, rue Beau-Séjour 9 (brak tablicy), wykładał na Akademii, rue Cité-Devant, tablica pamiątkowa wewnątrz budynku.
– Ignacy Jan PADEREWSKI: Sala Paderewskiego w Casino „Montbenon”, tablica pamiątkowa.
– Karol SZYMANOWSKI, kompozytor: zmarł w 1937 r. w dawnej klinice „Le Signal”, rte du Signal (brak tablicy), popiersie w Konserwatorium, rue de la Grotte 2 ‚tablica pamiątkowa w Sali Paderewskiego (Casino „Montbenon”).
V e v e y:
– Henryk SIENKIEWICZ, pisarz: mieszkał w latach 1914-1916 i tu zmarł w Hotelu du Lac, rue de l’Italie, pomnik w pobliżu tego hotelu, tablica pamiątkowa w Kościele N.M. Panny, rue des Chenevières 4, stella przed Muzeum Jenish,avenue de la Gare 2.
Ba z y l e a:
– Marcin CHMIELECKI, fizyk: profesor: dziekan, dwukrotnie wybrany rektorem Uniwersytetu w Bazylei, lata 1610-1632.
– Tadeusz REICHSTEIN, chemik: profesor Uniwersytetu w Bazylei, lata 1938-1962.
F r y b u r g:
JAN PAWEŁ II: Wizyta papieska w 1984, tablica pamiątkowa w głównym budynku Uniwersytetu „Miséricorde”.
– Józef MEHOFFER, artysta-malarz: witraże w Katedrze.
– Ignacy MOŚCICKI, chemik, prezydent R.P. (1926-1939): był asystentem na Uniwersytecie (1897-1901), tablica pamiątkowa w głównym budynku Uniwersytetu „Misricorde”.
G r e n c h e n:
– Marian LANGIEWICZ, dowódca w powstaniu styczniowym: przebywał tu w latach 1865-1867, pomnik na skwerze Theater-Platz (dzieło Zygmunta Stankiewicza).
S o l u r a / S o l o t h u r n:
– Tadeusz KOŚCIUSZKO, Naczelny Wódz insurekcji 1794 r.: Gurzeingasse 12, mieszkał (na pierwszym piętrze) w latach 1815-1817 i tu zmarł. Muzeum Kościuszki otwarte w tym miejscu, w 1936 r., na fasadzie tablica pamiątkowa z 1865 r., oraz tabliczka z napisem „Kosciuszko-Haus” Tablica pamiątkowa w Hotelu Krone” (gdzie przebywał przejściowo w 1815 r.). Pomnik symboliczny na Amthausplatz, pomnik figuratywny nieopodal w parku. W krypcie kościoła N.M.Panny Niepokalanego Poczęcia („Jezuiten Kirche’), Hauptstrasse, spoczywały zwłoki Kościuszki (do marca 1818 r.).
Z u c h w i l /k. S o l u r y:
– Pomnik grobowy KOŚCIUSZKI z 1818 r. na dawnym cmentarzu przy kościele rzymsko-katolickim, Hauptstrasse, miejscu pochowku wnętrzności wyjętych z ciała Bohatera. Ulica Kościuszki (Kosciuszkoweg).
Z u r y c h
– Gabriel NARUTOWICZ, naukowiec, pierwszy prezydent R.P.: wykładał na Politechnice federalnej w latach 1908-1920, tablica pamiątkowa wewnątrz budynku Instytutu Wodno – Hydraulicznego Politechniki.
– Józef PIŁSUDSKI. dowódca wojskowy i maż stanu: przebywał w 1914 r. na Auf Der Maeur 13, tablica pamiątkowa na fasadzie budynku.
R a p p e r s w i l:
– Maria KONOPNICKA, poetka: wraz z Eliza ORZESZKOWA, pisarka: odwiedzają w 1891 r. Polskie Muzeum na Zamku.
– Władysław PLATER, uczestnik powstania listopadowego, założyciel Polskiego Muzeum na Zamku w 1870 r.: grobowiec na cmentarzu przy Zamku.
– Bolesław PRUS, pisarz: W 1895 r., mieszkał w domu przy Unter-Bahnhofstrasse 28 (obecnie miejscowa siedziba banku „UBS – Credit Suisse”), bez tablicy.
– Stefan ŻEROMSKI, pisarz, główny bibliotekarz Biblioteki Muzeum Polskiego w latach 18921896: tablica pamiątkowa.
L u g a n o
– JAN PAWEŁ II: wizyta papieska w 1984 r., tablica pamiątkowa w kościele San Lorenzo (św. Wawrzyńca).
– Tadeusz KOŚCIUSZKO: W 1816 r. krótki pobyt u rodziny Petro Peri w Castagnola (Lugano), dawna tablica pamiątkowa z napisem po łacinie (nie istnieje).
V e z i a (k. Lugano):
– Tadeusz KOŚCIUSZKO: Kaplica rodziny Morosinich, gdzie przez długi czas była przechowywana urna ze sercem Bohatera. Dwie tablice pamiątkowe, jedna wewnątrz kaplicy (dawna), druga na zewnątrz (z 2017 r.). Ulica Kościuszki.
Genewa, wersja uzupełniona 2026 / JAK Cultura pro Pace